Sektor budownictwa w Polsce ulega znaczącym przemianom pod wpływem cyfryzacji, rozwoju technologii, rosnących standardów bezpieczeństwa oraz konieczności uwzględniania zasad zrównoważonego rozwoju. Utrzymujące się zapotrzebowanie na wykwalifikowanych pracowników sprawia, że kluczowe jest lepsze powiązanie edukacji formalnej w szkołach i na uczelniach z realnymi potrzebami firm budowlanych oraz stworzenie możliwości zdobywania jakościowych kwalifikacji także poza systemem formalnym.

W odpowiedzi na te wyzwania opracowano Sektorową Ramę Kwalifikacji dla Budownictwa (SRK BD), która precyzuje wymagania dotyczące wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych niezbędnych do wykonywania pracy w budownictwie na różnych stanowiskach. Narzędzie to ma przede wszystkim pomóc pracodawcom w analizie kompetencji branżowych, planowaniu rozwoju zasobów ludzkich, tworzeniu siatek płacowych oraz procesach rekrutacyjnych i doborze personelu.

SRK BD wspiera również przygotowywanie materiałów weryfikujących wiedzę pracowników w zakresie bezpieczeństwa i ułatwia osobom z pokrewnych branż przekwalifikowanie się i podjęcie pracy w sektorze budownictwa. Szkoły i placówki oświatowe dzięki ramie mogą dostosowywać programy nauczania do aktualnych potrzeb rynku pracy, uzupełniać luki w kompetencjach uczniów, szczególnie w zakresie umiejętności praktycznych i miękkich, a także wspierać doradztwo zawodowe. Uczelnie wyższe uzyskują narzędzie do dopasowywania programów studiów do trendów rozwojowych branży, monitorowania postępów studentów i oceniania efektywności kierunków kształcenia.

Po aktualizacji SRK BD obejmuje ponad 1200 kompetencji, w tym około 190 tzw. zielonych kompetencji związanych z technologiami niskoemisyjnymi, poprawą efektywności energetycznej, gospodarką o obiegu zamkniętym oraz wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii.

Poza edukacją formalną potrzeby rynku pracy mogą być zaspokajane w ramach Zintegrowanego Rejestru Kwalifikacji, w którym obecnie wpisanych jest 63 kwalifikacje budowlane, w tym dziewięć kwalifikacji wolnorynkowych zgłoszonych przez przedsiębiorstwa sektora. Pierwsza kwalifikacja wolnorynkowa dotyczy montowania stolarki budowlanej, a kolejne obejmują m.in. zawody takie jak dekarz, monter izolacji przemysłowych, cieśla i monter konstrukcji budowlanych.

Możliwość szybkiego potwierdzania efektów uczenia się zdobytego poza edukacją formalną ma znaczenie dla zapewnienia odpowiednio wykwalifikowanej kadry. Firmy mogą zgłaszać nowe kwalifikacje wolnorynkowe i sektorowe lub pełnić rolę instytucji certyfikujących w ramach Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Fot.: Sander Hallaste