Firma Develon poinformowała o wdrożeniu pierwszej na świecie autonomicznej koparki gąsienicowej do praktycznej eksploatacji. Maszyna została uruchomiona w miejscowości Tuggen w szwajcarskim kantonie Schwyz przez przedsiębiorstwo KIBAG, jednego z największych szwajcarskich dostawców materiałów budowlanych i usług budowlanych. Projekt został zrealizowany we współpracy z firmą Gravis Robotics, która odpowiada za rozwój technologii autonomicznego sterowania.
Podstawą systemu jest koparka gąsienicowa Develon DX225LC-7X wyposażona w autonomiczny system Real-X wykorzystujący algorytmy sztucznej inteligencji. Maszyna może wykonywać zadania bez operatora znajdującego się w kabinie oraz bez zdalnego sterowania za pomocą pilota. System został zaprojektowany do samodzielnego realizowania prac ziemnych, kopania rowów oraz załadunku materiałów na samochody ciężarowe.
Uruchomienie maszyny poprzedziły około dwa lata przygotowań. W projekcie uczestniczyły firmy ze Szwajcarii, Niemiec, Francji i Korei Południowej. Według przedstawicieli Develon wdrożenie stanowi kolejny etap realizacji strategii budowy w pełni autonomicznych placów budowy.
Model DX225LC-7X wykorzystany w projekcie należy do serii inteligentnych koparek producenta. Platforma Real-X jest rozwinięciem wcześniejszych koncepcji Concept-X i Concept-X2. Już w 2019 roku firma, działająca wówczas pod marką Doosan Construction Equipment, zaprezentowała system Concept-X umożliwiający współpracę autonomicznych maszyn budowlanych z wykorzystaniem sieci 5G, danych pozyskiwanych przez drony oraz cyfrowych modeli terenu. W 2023 roku przedstawiono rozwinięcie tej technologii pod nazwą Concept-X2. Natomiast podczas targów Bauma 2025 zaprezentowano system Real-X, który pozwala na wykonywanie rzeczywistych prac budowlanych przez autonomiczną koparkę.
Kluczowym partnerem projektu jest szwajcarska firma Gravis Robotics AG. Przedsiębiorstwo powstało w 2022 roku jako spółka spin-off wywodząca się ze Szwajcarskiego Federalnego Instytutu Technologii w Zurychu (ETH Zürich). Firma specjalizuje się w tworzeniu zestawów modernizacyjnych oraz oprogramowania umożliwiającego przekształcanie konwencjonalnych maszyn budowlanych w autonomiczne roboty zdolne do realizacji złożonych operacji ziemnych. Rozwiązania Gravis Robotics były wcześniej wykorzystywane między innymi przy budowie rurociągów.
Autonomiczna koparka została skierowana do prac rekultywacyjnych na terenie dawnego kamieniołomu należącego do KIBAG. Obszar ten jest obecnie przywracany do stanu naturalnego. Zakończono już proces zasypywania wyrobiska oraz budowę tarasów terenowych, a w kolejnych etapach przewidziano również wykonanie infrastruktury drogowej.
Pierwszym zadaniem powierzonym maszynie było wykonanie rowu o długości 300 metrów, szerokości 6 metrów oraz głębokości 3 metrów. Wykop ma zostać wypełniony materiałem skalnym, którego zadaniem będzie stabilizacja podnóża wzgórza oraz ograniczenie ryzyka osuwisk. Według przedstawicieli inwestora maszyna osiągnęła bardzo wysoką dokładność realizacji zadania, a rezultaty oceniono jako w pełni zgodne z założeniami projektowymi.
Technologia Real-X ma odpowiadać na dwa główne wyzwania współczesnego budownictwa: niedobór wykwalifikowanych operatorów oraz konieczność zwiększania wydajności robót. Według danych przedstawionych przez uczestników projektu autonomiczny system może zwiększyć efektywność wykonywania wykopów, prac ziemnych oraz załadunku ciężarówek o około 30 proc. Producent podaje również możliwość osiągania rentowności inwestycji przekraczającej 100 proc., szczególnie w przypadku przedsiębiorstw realizujących duże projekty infrastrukturalne.
Istotnym elementem rozwiązania jest uproszczony interfejs sterowania opracowany przez Gravis Robotics. System został zaprojektowany w taki sposób, aby personel techniczny mógł szybko opanować jego obsługę bez konieczności przechodzenia długotrwałych szkoleń specjalistycznych.
Firma KIBAG zdecydowała się na wdrożenie technologii autonomicznej mimo że wcześniej nie korzystała z maszyn marki Develon. Przedsiębiorstwo dysponuje flotą około 2000 maszyn budowlanych, z czego każdego roku wymienia około 200 jednostek. W ostatnich latach firma inwestuje przede wszystkim w rozwiązania związane z elektryfikacją sprzętu oraz nowoczesnymi technologiami zwiększającymi efektywność pracy.
Przedstawiciele Develon podkreślają, że równolegle do rozwoju autonomicznych systemów prowadzone są prace nad dodatkowymi rozwiązaniami zwiększającymi bezpieczeństwo. Wśród nich znajdują się między innymi system awaryjnego zatrzymania maszyny oraz technologia przezroczystej łyżki dla ładowarek kołowych, poprawiająca widoczność obszaru roboczego.
Choć eksploatacja autonomicznych maszyn budowlanych w przestrzeni publicznej nadal wymaga dopracowania przepisów prawnych, uruchomienie modelu DX225LC-7X na prywatnym terenie KIBAG stanowi jeden z najważniejszych kroków w kierunku pełnej automatyzacji placów budowy. Według uczestników projektu wdrożenie w Szwajcarii pokazuje, że autonomiczne roboty budowlane przestają być koncepcją demonstracyjną, a stają się elementem codziennej działalności przedsiębiorstw realizujących roboty ziemne.
